Atelierwoning, Teniersstraat 8, Locatie: Zuid, 1071 DX te Amsterdam (27) · RCE 505755

Inleiding

Een in 1912-1913 tot stand gekomen hoekvilla met beeldhouwers atelier. Opdrachtgever tot de bouw was A. Hesselink. De architect was J.H.W. Leliman. De gebruikte bouwstijl kan worden opgevat als een heroriëntatie op traditionele bouwwijzen. Het geheel werd gebouwd als beeldhouwersatelier, tevens geschikt voor bewoning door één gezin. Op de bouwtekeningen is op de begane grond sprake van een 'groot atelier' en een 'klein atelier'. Het hoge en brede venster aan de noordgevel diende ter verlichting van het grote atelier. Het ijzeren tuinhek is oorspronkelijk en eveneens ontworpen door J.H.W. Leliman.

Omschrijving

Op een rechthoekig grondplan in staand verband gemetselde hoekvilla, bestaande uit vier bouwlagen: hoofdverdieping, eerste verdieping, tweede verdieping, kap- of zolderverdieping. Het geheel wordt gedekt door een afgeknot schilddak met pannen. Verder brede houten gootlijst, hoekkepers, vorsten en een viertal pirons. Twee hoge schoorstenen met wijkende geprofileerde bovenzijde en verstevigingsanker. Een drietal dakkapellen, waarvan twee met zesruits venster. De derde dakkapel, gelegen in het oostelijk dakschild, doorbreekt de gootlijst en heeft een groot kruisvenster met roedeverdeling. Aan de onderzijde van de gootlijst rondom vierkante cassetten.De westgevel aan de Pieter de Hoochstraat toont op de begane grond aan de linkerzijde een groot geleed venster met halfronde boven zijde. De onderste helft van het venster is voorzien van en traliewerk. Op de hoek met de Teniersstraat bevindt zich de ingangspartij. Deze is teruggezet zodat een portiekruimte is ontstaan. Witte latei met profielen en bandwerkdecoratie. Op de verdere verdiepiningen vensters met roedeverdeling. Het rechterdeel onder de tweede verdieping afgesloten met dak schild gedekt met pannen. Linkerdeel loopt door in kleine topgevel met hijskroon. Ter hoogte van de tweede verdieping in het rechterdeel venster met draairamen met roedeverdeling en luiken.

De noordgevel toont links het portiek van de toegangspartij met deur met vensters en traliewerk. Portiekvloer heeft rondom decoratie. Boven de witte latei een zeszijdige gevelsteen met in hoog-reliëf een afbeelding van landhuis met bomen; tekst: Noordwijk. Daarboven klein venster met strek. Vlechtingen onder de lijst van het dak schild. In het rechterdeel van de gevel diverse vensterpartij en met schuif- en draairamen en roedeverdeling. Driezijdig licht uitgebouwde erkers over eerste en tweede verdieping. Onderzijde erkers geaccentueerd door samenstel van witte latei, erkervoet en klossen. Het rechtervenster op de begane grond verraadt door zijn formaat en dunne roedeverdeling het belang van het toetreden van noorderlicht in het atelier. Dit venster heeft aan de onderzijde een traliewerk. De oostgevel grenst aan de achtertuin en toont benevens de achteringang en venster met roedeverdeling een kleine uitbouw aan het rechter deel. Boven deze uitbouw een deels door schoren gedragen klein balcon met houten open borstwering. Een dubbele openslaande deur met bovenlicht met ruitvormige roedeverdeling geeft toegang tot dit balcon.

NB In 1926 werd een verbouwing aangevraagd die geleid zou hebben tot een ruimte geschikt voor 'expert-onderricht in den correcten stijl van het dansen'. Het pand zou hiertoe met een zaal moeten worden uitgebreid. De aanvraag werd afgewezen. In 1931 werd een dubbele garage ontworpen door P. Baay en Zn. In 1934 vond in opdracht van J. van der Does de Willebois een verbouwing plaats door de architecten G.H. Kleinhout en B.A.J. van der Steur. De ateliers werden hierbij verbouwd tot zit- en slaapkamer. Het zitje in het voormalige grote atelier werd een eetnis waarboven een galerij.

Waardering

Hoekvilla met voormalig beeldhouwersatelier van algemeen belang vanwege zijn architectuur- en cultuurhistorische waarde. Verder van belang als onderdeel van de villabebouwing rondom het Museumplein. De oorspronkelijke functie 'beeldhouwersatelier, tevens geschikt voor bewoning door één gezin', vormt een belangrijke toegevoegde waarde.