Bankgebouw, Riviervismarkt 5, Locatie: Centrum, 2513 AM te 's-Gravenhage (28) · RCE 459776

Inleiding.

Bankgebouw van de Nutsspaarbank op de hoek Riviervismarkt-Jan Hendrikstraat uit 1919-1921, gebouwd naar ontwerp van S. de Clerq en E.F. Ehnle in een historiserende, op de Hollandse Renaissance en "Um 1800-beweging" geinspireerde architectuur. Omschrijving.

Pand op rechthoekige plattegrond bestaande uit souterrain, twee bouwlagen en kapverdieping in een hoge door pannen gedekte samengestelde kap. In de toepassing van een middenrisaliet, pilasterachtige muurdammen en hoge kapvorm vertoont het ontwerp een classicistische benadering. Het gebruik van topgevels, kruisvensters met geprofileerde driehoekige bekroningen, voorzien van sluitstenen en schouderstukken is geinspireerd op de Hollandse baksteenarchitectuur van de 16e en 17e eeuw. In de gevels onder meer houten kruisvensters met bovenlichten voorzien van een kleine roedeverdeling. De in schoon metselwerk opgetrokken voorgevel heeft een hoge granieten plint, siermetselwerk en hardstenen onderdelen. In het midden van het brede risalerende gevelvlak is een puntgevel met lisenen. Boven de ingang een balkon met natuurstenen balustrade, gedragen door gebeeldhouwde consoles. De hoofdentree in natuurstenen omlijsting heeft in het midden een dubbele deur, aan beide zijde geflankeerd door een lagere deur. De houten paneeldeuren bezitten aan de onderzijde koperbeslag. Boven de deuren meerdere bovenlichten met glas-in-lood. In de zwikken van de vensters van de begane grond terra-cotta gevelstenen met het jaartal 1818 en de initialen van de Nutsspaarbank "NSB". De hoek Riviervismarkt-Jan Hendrikstraat wordt geaccentueerd door een halfrond uitgebouwde hoekpartij ter hoogte van de parterre, beëindigd door een natuurstenen balkon met balustrade in dezelfde vormgeving als die van de ingangstravee. De zeven vensterassen diepe zijgevel langs de JanHendrikstraat is in dezelfde trant als die langs de Riviervismarkt vormgegeven. In de plint zijn hier souterrain vensters aangebracht. De parterrevensters zijn hoger dan die van de voorgevel door extra hoge bovenlichten. De drie middelste assen van deze gevel zijn hoger opgetrokken tot een volwaardige kapverdieping. Het hoge schilddak heeft opvallende, gemetselde hoekschoorstenen, waartussen langs de voorzijde een ijzeren bord waarin de tekst "1818 Hoofdkantoor Nutsspaarbank 1921" is uitgespaard. Waardering.

Bankgebouw van architectuurhistorisch belang als waardevol voorbeeld van een conservatieve op historiserende vormen gebaseerde architectuur, die met name in het tweede decennium van de 20e eeuw opgeld deed. Hoofdvorm, detaillering en het toegepaste materiaal zijn gaaf. Tevens waardevol vanwege de stedebouwkundig markante situering op de hoek van de Riviervismarkt en Jan Hendrikstraat.