Landhuis, Havenweg 54, 9981 JR te Uithuizen (Het Hogeland 20) · RCE 515354

Inleiding

Waarschijnlijk in de eerste helft van de 19de eeuw als LANDHUIS gebouwde dwarshuisboerderij in opdracht van Adolf Niklaas Eikema. De vrijstaande schuur die er indertijd bij hoorde brandde af in 1840. Na verkoop van het pand in 1852 aan Jan Sierts Huizinga en Eltje Pieters Boukema, werd er in 1854 een LANDBOUWSCHUUR achter geplaatst. De deur aan de achterzijde werd toen dichtgezet evenals twee van de vier vensters. Rond 1925/26 werd de schuur met ongeveer 10 meter verlengd en kwam er door landcorrectie ongeveer 10 ha land bij.

Het pand heeft een ruime voortuin met een zeldzaam, oud lindenovaal en een boomgaard aan de noordzijde. De boerderij ligt met de kop naar de doorgaande weg tussen Doodstil en Uithuizen.

Omschrijving

Dwarshuisboerderij bestaande uit een woonhuis met schuur, opgetrokken in een Ambachtelijke-traditionele trant met neoclassicistische elementen. Het geheel onderkelderde VOORHUIS heeft gevels van rood-bruine baksteen met aan de zuidzijde een aangesmeerd trasraam. Het met een zwarte muldenpan gedekt schilddak heeft twee schoorstenen op de nok en wordt omlijst door een kroonlijst. De gevels worden geleed door achtruits vensters onder een strek, met houten onderdorpels. De voorzijde heeft zes vensters, de beide zijgevels ieder drie en de achtergevel heeft er twee (oorspronkelijk vier). Onder elk venster bevindt zich een tweeruits keldervenster onder een strek. Midden in de voorgevel bevindt zich de hoofdentree, bestaande uit een dubbele houten paneeldeur met smeedwerk voor de deurlichten en een tweeruits bovenlicht, gevat in een houten omlijsting met kroonlijst. (De oorspronkelijke paneeldeur staat op zolder.) Een aangesmeerde bakstenen stoep met vijf treden afgedekt met natuursteen, verleent de toegang. Rechts ervan gaat een betonnen trap naar beneden naar een houten deur die naar de kelder leidt, en links in de stoep bevindt zich een tweeruits venster.

De SCHUUR is opgetrokken in een roodbruine baksteen onder een wolfdak met houten uilenborden en is gedekt met pannen en riet met deels daaroverheen golfplaat. De oostgevel van de schuur heeft dubbele houten deeldeuren met een bovenlicht onder een segmentboog met een sluitsteen waarop te lezen staat: JSH, EPB, 1854; een getoogde opgeklampte staldeur met in de sluitsteen BJH (waarschijnlijk Bouke Jans Huizinga) en een dubbele getoogde staldeur. De deuren worden afgewisseld door vier getoogde ijzeren vensters met roedenverdeling. Bovenin de gevel bevinden zich vier halve getoogde ijzeren vensters met roedenverdeling. In de zuidgevel zijn vier houten vierruits vensters geplaatst (1854) en twee getoogde ijzeren vierruits vensters (ca. 1925/26) en in de noordgevel drie houten vierruits vensters. De westzijde van de schuur met vlechtwerk is deels vernieuwd en heeft dubbele houten deeldeuren en een houten venster onder een strek (niet origineel).

In het INTERIEUR van het nog grotendeels in gave staat verkerende voorhuis zijn onder meer van belang: in de gang de tegelvloer van Bremer zandsteen; het gestuct plafond met ornament; de houten paneeldeuren en de houten wenteltrap. In de kamers wat er nog rest aan schouwen; originele kastenwanden; houten vensterbanken en de balkenplafonds. In de woonkamer de sjabloonschilderingen.

Waardering

Tot dwarshuisboerderij verbouwd landhuis van algemeen cultuur- en architectuurhistorisch belang

- als voorbeeld van een traditioneel type woonhuis uit de eerste helft van de 19de eeuw met laat-negentiende-eeuwse en vroeg- twintigste-eeuwse aanpassingen

- vanwege de sobere, doch verzorgde detaillering en het materiaalgebruik

- vanwege de vrij hoge mate van gaafheid van ex- en interieur

- vanwege de fraaie lindenovaal voor het huis.