Oporto

Inleiding

PAKHUIS voor de opslag van wijn genaamd 'Oporto' met aangrenzende POORT, gebouwd in 1888-1889 in een rijk gedecoreerde Neo-Renaissancestijl naar ontwerp van architect Dirk de Lange in de rooilijn van de Oosthavenkade. De opdrachtgever was de Vlaardingse reder en koopman Arij Hoogendijk Jcbzn.

NB Het hijsluik op de eerste verdieping is in de loop van de jaren negentig van de twintigste eeuw vervangen door een groot venster, ter verlichting van het restaurant op de verdieping.

Omschrijving

Het pakhuis is op een rechthoekige plattegrond boven een gepleisterde plint opgetrokken in helder rode baksteen in kruisverband en telt een kelderverdieping, twee bouwlagen en een kapverdieping onder een zadeldak gedekt met gesmoorde Muldenpannen. De drie vensterassen tellende voorgevel, in de rooilijn van de Oosthavenkade, is een puntgevel met een symmetrische opzet met een centraal gesitueerde entree onder een rondboog. Ter hoogte van de onder- en bovenzijde van de vensters is de gevel doorspekt met wit gepleisterde speklagen met dito diamantblok-decoratie op de hoeken en tussen de vensters. Tussen de bouwlagen bevindt zich een wit gestuukte geprofileerde cordonlijst en het dak wordt bekroond door een dito daklijst. De (schuif)vensters en de deur zijn van hout, voorzien van natuurstenen onderdorpels en rollagen met hoek- en sluitstenen in de vorm van diamantblokken. In de boogvelden bevindt zich vlechtwerk in rode baksteen en stucwerk. De kelder-, begane grond- en verdiepingsvensters zijn voorzien van smeedijzeren vensterroosters. Vlak boven het maaiveld wordt de plint aan weerszijden van de entree onderbroken door lage keldervensters. De entree is bereikbaar via twee natuurstenen treden en bestaat uit een dubbele houten deur met gedecoreerd smeedijzeren hang- en sluitwerk. Boven de bovendorpel van de deur bevindt zich een halfrond bovenlicht met smeedijzeren traliewerk. De rollaag wordt omzoomd door een wit gestuukte waterlijst. De entree wordt geflankeerd door hoge rechthoekige vensters met zesruits onderverdeling. Tussen de rollagen van de vensters en de deur bevinden zich gedecoreerde muurankers. De eerste verdieping heeft een in het midden een licht risalerende vensteras, waarin zich het oorspronkelijke hijsluik van het pakhuis bevond. Deze, inmiddels voorzien van een venster, wordt geflankeerd door terugliggende vensterassen met in de spaarvelden, onder dubbele rondbogen, kleine kruisvensters met rollagen. In de boogvelden van de rondbogen is vlechtwerk aangebracht conform de rollagen van de vensters. De puntgevel heeft in het midden een getoogd venster met hierboven de ijzeren hijsbalk. De schouderstukken zijn voorzien van overhoeks geplaatste pinakels. De punt van de gevel wordt afgesloten door een gevelrand, die aan de onderzijde getrapt is uitgevoerd. De zuidelijke zijgevel heeft een geleding met drie lisenen die op de eerste verdieping uitmonden in segmentbogen met in de rollagen hoek- en sluitstenen. In de terugliggende spaarvelden, die over beide verdiepingen doorlopen, bevinden zich kleine rechthoekige kruisvensters. De vensters worden bekroond door een strekse boog, met in stucwerk uitgevoerde aanzet- en sluitstenen. De gootlijst is van hout en eenvoudig geprofileerd. De achtergevel is een tuitgevel met op de eerste verdieping drie rechthoekige (schuif)vensters. In de topgevel is een rondboogvenster uitgespaard. Aan de achterzijde bevindt zich een één bouwlaag tellende uitbouw, vermoedelijk behorend tot de oorspronkelijke bouwmassa. Aan de westzijde, in het verlengde van de voorgevel, bevindt zich een eveneens van rijkswege beschermenswaardige poort, die toegang verleent tot het achter het pand gelegen binnenplaats. De poort, heeft op de hoeken diamantblokken conform de voorgevel en is voorzien van een segmentvormige boog met een houten deur. Hierboven bevindt zich een plaquette met het opschrift "Bergplaats voor wijnen op verlengbaar krediet van A. Hoogendijk Jzn". De poort is bekroond met een gestuukt fronton met in het timpaan een decoratie van druivenranken.

Waardering

Eind negentiende eeuws, in Neorenaissancestijl gebouwd pakhuis met aangrenzende poort van algemeen belang vanwege architectuur- en cultuurhistorische waarde, alsook van belang vanwege beeldbepalende waarde aan de Oosthavenkade en de ensemblewaarde met overige pakhuisbebouwing in de Oude Haven van Vlaardingen.