Pastorie(F), Voorstraat 26, 2611 JR te Delft (28) · RCE 525346

Inleiding

PASTORIE met HEK van de inmiddels gesloopte St. Hippolytuskerk uit 1912, gebouwd in de stijl van de Rationalisme naar ontwerp van de architect J.Th. van Rossum.

Het gebouw maakt onderdeel uit van de oostelijke gevelwand van de Voorstraat in het beschermde stadsgezicht van Delft. Het staat met de zijgevel aan het voormalige kerkplein op de hoek van dit plein en de Voorstraat. Het achtererf is ommuurd. Links van het pand bevindt zich het oorspronkelijke toegangshek tot het kerkplein.

N.B. Bitumineuze dakbedekking

Omschrijving

Samengestelde bouwmassa met samengestelde kap op rechthoekige plattegrond. Aan de Voorstraat bevindt zich een drie bouwlagen hoge volume op rechthoekige plattegrond onder een afgeplat schilddak. Daarachter een middenvleugel van twee bouwlagen met afgeplat schilddak. Aan de noordoostzijde van deze vleugel een hoekpaviljoen - even hoog als de vleugel aan de Voorstraat - waarin zich het trappenhuis bevindt onder afgeplat schilddak. Achter de middenvleugel een tweelaags volume met afgeplat schilddak en een volume van één bouwlaag met plat dak. Rechts in de voorgevel aan de Voorstraat bevindt zich de poort, die via een gang toegang geeft tot de rechthoekige binnenplaats. Deze ligt ten zuiden van de middenvleugel.

Het pand kenmerkt zich door de vlakke gevels in schoonmetselwerk (kruisverband, knipvoeg) met een lage natuurstenen plint, waarin zich kelderlichten met koekoeken bevinden. Het trasraam (donkere voeg) daarboven wordt afgesloten door een natuurstenen waterlijst. De rechtgesloten vensters zijn voorzien van ontlastingsbogen met boogvelden en hardstenen lekdorpels. De boogvelden zijn ingevuld met mozaïektegeltjes en een ronde gresrand. De vensters bevatten houten kruisramen met onder twee draairamen en vierruitsbovenlichten met gekleurd glas-in-lood, die zowel vast als kleppend zijn uitgevoerd. De gevels worden beëindigd met een houten uitkragende gootlijst op consoles. De houten dakkappellen hebben zinken wangen en bevatten houten zesruits of vierruits draairamen. Ze worden bekroond door een segmentboogvormig fronton.

De symmetrie van de vijf vensterassen brede voorgevel aan de Voorstraat is rechtsonder verstoord, doordat zich daar in plaats van een venster de rondboogvormige poort naar de binnenplaats bevindt. In de eerste bouwlaag bevindt zich de entree met een hardstenen stoep met aan weerszijden gemetselde muurtjes op een natuurstenen plint en met natuurstenen afdekplaat. De rondboogvormige gevelopening is afgewerkt met natuurstenen blokken. Het geheel is bekroond door een rondboogvormige houten luifel op consoles. De houten paneeldeur met smeedijzeren beslag en ruitjes met geslepen glas heeft een getoogd bovenlicht. Boven de entreepartij een natuursteen in reliëf met een kruis. Ter linker zijde van de entree twee vensters, rechts één. Op de tweede bouwlaag bevinden zich vijf vensters met een natuurstenen, rijk geprofileerde segmentboogvormige bekroning met consoles en in het boogveld decoratie. De vijf vensters op de derde bouwlaag worden afgesloten met een ronde gresrand met daarboven decoratief metselwerk. De daklijst wordt doorbroken door een hoger opgetrokken topgevel in de vorm van een fronton, dat iets terug staat ten opzichte van de voorgevel. De muurdammen tussen de vensters zijn doorgetrokken in deze topgevel en vormen aan weerszijden van het fronton de penanten die de topgevel aanzetten. De twee penanten in het midden sluiten aan op de segmentboogvormige, bakstenen omlijsting van het ovale venster in de top. De zijgevel van de vleugel aan de Voorstraat is twee traveeën breed. De vensters zijn gedetailleerd als bij de voorgevel, met uitzondering van de vensters op de derde bouwlaag, die als standaard vensters (zij het lager) zijn uitgevoerd. In het dakvlak bevindt zich één dakkapel met vierruits draairaam.

De zijgevel van de middenvleugel bevat vijf vensterassen. Het dakvlak heeft vijf dakkappellen met zesruitsramen. De asymmetrische zijgevel van het hoekpaviljoen bevat twee reeksen van drie klimmende vensters. Op de verdieping verschillen de getoogde vensters in hoogte en bevinden zich rechts twee vensters. De schuiframen hebben een vijftien-, negen-, of zesruits onderraam en een zesruits bovenraam. In het volume van één bouwlaag een rechtgesloten entree met vierdelig getoogd bovenlicht, waartussen zich een houten luifel bevindt.

De symmetrische achtergevel van het volume onder afgeplat schilddak ter breedte van vier vensters heeft een houten veranda met kolommen op gemetselde muurtjes met hardstenen dekplaten en opengewerkte houten balustrade. In de eerste en tweede laag bevinden zich vier dubbele terras- c.q. balkondeuren met vierruits bovenlichten. In het dakvlak staan vier dakkapellen, afgesloten met een lijst, waarin zesruits draairamen geplaatst zijn.

INTERIEUR. Het nagenoeg gave interieur heeft de oorspronkelijke indeling grotendeels behouden. Van belang zijn onder meer het hoofdtrappenhuis met klimmende traplichten met gekleurd glas-in-lood, houten trappen met geprofileerde trappalen en balustrade met houten panelen, stucplafonds, tegelvloer, lambrizering, neventrappenhuis met houten trap, centraal gelegen gang met betegelde lambrizering met decoratieve reliëftegels, hardstenen dorpels en neuten, granito- en betegelde vloer, tochtdeur met vierdelig bovenlicht, paneeldeuren, deurkozijnen met uitkragend lijstwerk, toiletgroepen met paneeldeuren met ruitje ingevuld met gekleurd glas-in-lood en met houten bovenlichten met gekleurd glas-in-lood.

Het hek bestaat uit vier bakstenen hekpijlers met natuurstenen onderdelen waaronder een rijke bekroning met Gotische detaillering en een kruis. Tussen de pijlers gemetselde muurtjes, die afgesloten zijn met natuurstenen dekplaat met daarop een ijzeren hekwerk.

Waardering

De pastorie uit 1912 naar ontwerp van architect van Rossum gebouwd in de stijl van de Rationalisme met bijbehorend interieur en met hek is van algemeen belang vanwege de cultuur- en architectuurhistorische waarde

- als uitdrukking van een functie en bouwtype en als herinnering aan de St. hippolytuskerk;

- als voorbeeld van de Rationalisme, vanwege de plaats die het inneemt in het oeuvre van architect Van Rossum en vanwege de karakteristieke voorgevel, het materiaalgebruik en de detaillering en interieur en de hoge mate van gaafheid daarvan.

Het pand heeft stedenbouwkundige waarde vanwege de beeldbepalende ligging aan de Voorstraat en het voormalige kerkplein in het beschermde stadsgezicht van Delft.