Postkantoor, Markt 31, 4701 PB te Roosendaal (30) · RCE 517277

Inleiding.

Halfvrijstaand POSTKANTOOR met DIREKTEURSWONING, in 1897 gebouwd in opdracht van de Rijksgebouwendienst in Neo-Renaissancestijl. Thans is de woning in gebruik als kantoor. Het oorspronkelijke postkantoor fungeert als ontmoetingsruimte voor leden van de personeelsvereniging van de PTT.

Omschrijving.

Tweelaags gebouw op een rechthoekige plattegrond. Aan de voor- en zijkant heeft het pand een zadeldak waarvan de nokrichting in L-vorm loopt. Aan de rechterzijkant en achterzijde worden deze daken afgesloten door een trapgevel. Erachter ligt een drielaagse bouwmassa met plat dak. In het midden van het pand is een lichtschacht gemaakt. Het geheel is uitgevoerd in baksteen, het dak is gedekt met leien. De voorgevel is vijf traveeën breed en voorzien van een natuurstenen plint. In de plint zijn kelderramen met diefijzers zichtbaar. In de meest linkse travee bevindt zich de portiek onder een segmentboog, bereikbaar via twee hardstenen treden. In de portiek twee ingangen, een houten paneeldeur die via een trappenhuis naar de woning voert en een houten dubbele deur die toegang tot het voormalig postkantoor biedt. De portiek wordt aan de bovenkant van de straat afgescheiden door een smeedijzeren sierhek. Centraal hierin is een lantaarn geplaatst, daaronder is op het hekwerk met metalen letters het opschrift "POST EN TELEGRAAF" gemaakt. Erboven is een raam onder segmentboog geplaatst waar in het bovenlicht verticale roeden zijn aangebracht. De tweede travee wordt gevormd door een risaliet, drie lagen hoog met trapgevel. Hier ligt het trappenhuis. Op de begane grond is een breed raam onder segmentboog aangebracht, daarboven bevatten de eerste en tweede verdieping drie smalle ramen met hardstenen dorpels en stijlen, gevuld met glas-in-lood met geometrisch patroon. Boven de ramen op de tweede verdieping is in het boogveld een voorstelling van het wapen van Nederland met in een banderol het opschrift "JE MAINTIENDRAI" geschilderd. In de top een hardstenen gevelsteen met jaartal 1897. Rechts van de risaliet drie vensterassen met brede ramen, op de verdieping met een roedenverdeling in de bovenlichten. Op de verdieping ramen als boven de portiek. Alle segmentbogen zijn van natuurstenen aanzet- en sluitstenen voorzien. In het rechteruiteinde van de gevel is een rijk versierde natuurstenen brievenbus aangebracht. In het dakvlak zijn in het verlengde van de vensterassen dakkapelletjes geplaatst, onder een zadeldakje met overstek, aan de voorzijde met windveer en gesneden driepas. De zijgevel is nagenoeg blind, hoog in de begane grond bevinden zich een tweetal kleine raampjes met diefijzers, verder naar achter T-ramen op de begane grond met diefijzers. De achtergevel telt drie lagen onder een plat dak en is ter hoogte van de begane grond betimmerd. Een metalen vluchttrap en omloop op verdiepingshoogte zijn later toegevoegd. Op de eerste verdieping bevinden zich een groot negenruits schuifraam, een deur en een groot raam onder een ijzeren latei. De tweede verdieping heeft openslaande T-ramen.

In het interieur is op de begane grond de entree in oorspronkelijke staat bewaard gebleven. Rechts bevindt zich een hal en houten trap met balusters. Links daarvan is de voormalige hoofdingang van het postkantoor met portaal en draaideur nog aanwezig. Op de verdieping, in het voormalige woonhuis is de kamerindeling in oorspronkelijke toestand: een L-vormige kamer-en-suite met hoge schuifdeur, schouwen, een keuken met inbouwkast en schouw en een kamer aan de achterkant met een marmeren schouw, verder zijn onder andere paneeldeuren en oude stucplafonds met eenvoudig lijstwerk bewaard gebleven. In de wanden naar de luchtkoker bevinden zich grote schuiframen. De kelder is overwelfd met troggewelfjes.

Waardering.

Het voormalige postkantoor is van algemeen belang. Het heeft culturhistorische waarde als uitdrukking van de sociaal-economische ontwikkeling van de stad en als voorbeeld van de typologische ontwikkeling van het postkantoor. Het is van architectuurhistorisch belang wegens het bijzondere materiaalgebruik en ornamentiek en is van belang als voorbeeld van de historiserende Rijksbouwstijl kort na 1900. Het is in- en uitwendig gaaf bewaard gebleven en als zodanig zeldzaam.