Villa Margaretha

Inleiding

Vrijstaande VILLA met voortuin en smeedijzeren TUINHEK in 1894 gebouwd in rijke Neo-Renaissance architectuur.

Omschrijving

Geheel vrijstaande uit verschillende bouwvolumes samengestelde villa van de straat gescheiden door een gedecoreerd smeedijzeren hek met in de toegangspoort het opschrift 'Marga-Retha'.

De onderkelderde villa telt grotendeels één bouwlaag en een hoge kapverdieping en is boven een natuurstenen plint op een onregelmatige plattegrond opgetrokken in rode baksteen met lichtere rode baksteen in de rollagen en de vensteromlijstingen. Voorts voorzien van wit gepleisterde hoek-, boog- en sluitstenen, banden en cordonlijsten. De zadel-, schild- en puntdaken zijn bedekt met grijze leien en bezet met smeedijzeren vorstkammen. De platte dakdelen hebben rondom een hoger gedecoreerd smeedijzeren hekwerk. De geprofileerde kozijnen van (schuif)vensters en deuren zijn van hout. De villa bevat diverse ten opzichte van elkaar verspringende bouwvolumes. De voorzijde heeft een één vensteras brede ver vooruitspringende middenvleugel met een trapgevel. Rechts hiervan een teruggeplaatst iets hoger opgetrokken torenvormig bouwvolume met een vierkant grondplan, twee bouwlagen onder een een tentdak, dat een achtzijdige open, wit gepleisterde lantaarn met een ui-vormige spitsbekroning voorzien van koperen windvaan draagt. Zowel de zijgevels van de risalerende middenpartij als de voorgevel van het teruggerooide linker volume bevatten tussen de begane grond en de eerste verdieping twee cordonlijsten en een band met siermetselwerk in keperverband van gele en rode verblendsteen. De boogvormige ingang bevindt zich inpandig aan de westelijke zijgevel van het middelste bouwvolume en is bereikbaar via een open portaal, voorzien van twee rondbogen op de hoek rustend op een natuurstenen zuil met composiet kapiteel. De treden naar het portaal en het bordes zijn van natuursteen. In het midden van het in kruisgewelf gemetseld plafond hangt een smeedijzeren lantaarn. Op de eerste verdieping in de voor- en zijgevel een rechthoekig schuifvenster met getoogde rollagen. Geheel rondom het dak loopt een uitkragende houten bakgoot op geprofileerde houten klossen. Het middelste bouwvolume heeft in de voorgevel op de begane grond een groot zesledig venster met geprofileerde kozijnen en glas-in-loodvensters. Hierboven, gedragen door twee gepleisterde consoles, bevindt zich een balkon met een sierlijk smeedijzeren op barokke wijze gewelfd hekwerk. Verzonken in de gevel, aan weerszijden van het balkonhek, bevindt zich een witgepleisterd schelpmotief. Het balkon is toegankelijk via een dubbele houten deur in het midden van de gevel onder een rondboog. In het boogveld boven de latei, in een wit gepleisterd cartouche, de naam MARGARETHA. De westelijke zijgevel heeft op de begane grond van links naar rechts respectievelijk, een rechthoekig venster, een klein rondlicht en een klein rechthoekig venster. Aan de onderzijde van de kap twee kleine met leien bedekte dakkapellen waartussen een hoog opgetrokken schoorsteen met vijf speklagen. In het terugliggende bouwvolume links, op de begane grond een loggia met een met zink bedekt lessenaarsdak gedragen door vier slanke geprofileerde gietijzeren kolommen. De loggia is van binnen bereikbaar via serredeuren. Vanuit de tuin is deze toegankelijk via een natuurstenen trap. Vlak boven de dakgoot bevindt zich een dakkapel met een trapgevel met een rondboogvenster. De achtergevel heeft rechts een uitspringend bouwvolume met serre. Deze heeft in het midden een dubbele serredeur met fijn gebrandschilderd glas-in-lood geflankeerd door hoge vensters eveneens met glas-in-lood. Vensters en deuren hebben een geprofileerde omlijsting en rondboog vormige bovenlichten. De serre heeft een plat dak met een daklicht. Links van de serre bevindt zich een bouwvolume met in het midden een hoog rechthoekig schuifvenster. Boven de cordonlijst een fries met siermetselwerk in keperverband. Dit middelste geveldeel wordt overkapt door een hoog schilddak met in het dakschild een dakkapel met puntdak. Geheel links bevindt zich een smaller terugspringend bouwvolume met een plat dak en een hoge keukendeur met rechthoekig bovenlicht. Op het dak is een balkon gesitueerd met een sierlijk smeedijzeren hekwerk. Het balkon is bereikbaar via franse serredeuren met aan weerszijden van de rollagen een rondlicht. Over de volle breedte van de achtergevel loopt een terras met gemetselde treden naar de tuin.

Het rijk gedecoreerde interieur is grotendeels in oorspronkelijke staat bewaard gebleven. Op de begane grond een ruime vierkante vestibule met mozaïeken marmervloer, marmeren lambrizering, fraai gedecoreerd stucplafond met kroonluchter, geprofileerde houten deuren met timpaanvormige vensteromlijsting en tegenover de ingang in de muur een gedecoreerd groen keramisch fonteintje. De vestibule verleent links toegang tot voormalige biblotheek met marmeren schouw, lage geprofileerde houten lambrizering, gestuct en rijk beschilderd plafond en eikenhouten vloer. Rechts naast de deur van de kelder de voormalige 'herenkamer' met uitzicht op de tuin. In het verlengde van de serre bevinden zich aansluitend de suite en de salon. In de serre is de vloer belegd met mozaïek conform de vestibule. Tussen de suite en de serre twee rood marmeren pijlers met koperen basementen en composiet kapitelen vervaardigd door de firma L. Schütz en Zoon te Zeist. De suite en de salon hebben een beschilderd stucplafond, een houten lambrizering en een eikenhouten vloer. De salon heeft nog de originele marmeren schouw met haard. Vanuit de vestibule gaat een wenteltrap naar de eveneens vierkante hal van de verdieping. De muren van de vestibule, trapopgang en de hal zijn van wit gepleisterd blokwerk. De trap heeft een eikenhouten armleuning aan de muurzijde en een trapleuning met gedecoreerde smeedijzeren pijlers in de hal overgaand in een houten balustrade. De hal wordt boven de trap verlicht door een bovenlicht van veelkleurig glas. Op de verdieping bevinden zich de voormalige slaapvertrekken. Ook hier geprofileerde houten deuren met timpaanvormige gepleisterde omlijsting en bewaard gebleven stucplafonds en lambrizeringen.

Waardering

Representatieve laat negentiende-eeuwse villa Margaretha in Neo-Renaissance trant met hek en uitzonderlijk goed bewaard gebleven interieur uit de bouwtijd. Zowel wat betreft het interieur als het exterieur van algemeen belang uit architectuur- en cultuurhistorisch oogpunt, alsook van belang wegens ensemblewaarden in de reeks beeldbepalende villa's aan de Straatweg.