Woonhuis, Hoofdstraat 18, 9561 JA te Ter Apel (Westerwolde 20) · RCE 520951

Inleiding

HERENHUIS met aangebouwde BERGING vermoedelijk gebouwd in opdracht van de heer Grol, die achter het pand een kledingatelier had. Het pand dat omstreeks 1924 gebouwd is, is opgetrokken in Interbellum-architectuur. Het verkeert in gave staat en heeft een bijna nog authentiek interieur met Art-Déco motieven. Het enige wat gewijzigd is, zijn de schuurdeuren in de berging aan de achterzijde. In 1994 is er een vrijstaande garage bijgebouwd, die vanwege te geringe ouderdom buiten de bescherming valt.

Het herenhuis is markant gelegen aan de Hoofdstraat door Ter Apel, aan het Ter Apelkanaal. De voortuin wordt van de openbare weg gescheiden door een ijzeren HEK, bestaande uit sober regel- en stijlwerk met een beweegbaar deel tussen platte hoofdpijlers met Art-Nouveau decoratie.

Omschrijving

Twee bouwlagen hoog HERENHUIS met aangebouwde BERGING (één bouwlaag) opgetrokken in een bruine bezande baksteen met gesneden voeg op een trasraam van donkere klinkers, afgezet met een rollaag. Het schilddak, gedekt met een zwart geglazuurde tuile du Nord, heeft zinken pirons, een gemetselde schoorsteen en een ruim overstek op klossen waaronder een fries van verticaal metselwerk. De gevels worden gesierd door gevelbanden van gesinterde baksteen, en geleed door H-vensters met bovenlicht van gekleurd glas-in-lood en gemetselde onderdorpels. Op de gevelhoeken rond gemetselde pilasters.

De hoofdentree bevindt zich in de voorgevel (zuid) en bestaat uit een gelakte paneeldeur met kijkgat met geslepen glas onder een bovenlicht van gekleurd glas-in-lood, en een granieten stoep. Boven de entree een betonnen luifel waarop een betonnen bol, steunend op twee rond gemetselde pilasters. Boven de luifel drie kleine staande glas-in-lood lichten. Ook in de voorgevel twee H-venster onder een samengesteld bovenlicht met gekleurd glas-in-lood, en een smal H-venster met gekleurd glas-in-lood, en een driezijdige erker. In de erker drie vensters met bovenlichten van gekleurd glas-in-lood, gescheiden door muurdammen met gemetseld stokprofiel. Boven de erker een halfrond balkon met gemetselde borstwering, onder een halfrond steekkap met overstek, ondersteund door twee gemetselde pijlers. Het balkon is bereikbaar via openslaande deuren met deurlichten en glas-in-lood bovenlichten. In het dakvlak van de voorgevel een kleine segmentboogvormige dakkapel met venster met roedenverdeling.

In de westgevel acht H-vensters met bovenlicht van gekleurd glas-in-lood, en een identieke erker met balkon en openslaande deuren als die in de voorgevel. In het dakvlak boven de erker een houten dakkapel onder een steekkap (schild) met een halfronde voorgevel waarin zeven ramen met horizontale roeden.

In de oostgevel een decoratieve natuurstenen brievenbus; vier H-vensters en twee dubbele H-vensters, alle met bovenlicht met gekleurd glas-in-lood; een dubbel en een enkel keldervenster met diefijzers onder een rollaag; een halfrond gemetseld gevelvlak waarin kleine staande vensters met erboven drie langwerpige staande vensters, alle met gekleurd glas-in-lood en rollaag, en een dubbel keldervenster met diefijzers en rollaag. In het dakvlak van de oostgevel twee houten dakkapellen met een dubbel venster met roedenverdeling onder een lessenaarsdakje.

In de achtergevel (noord) een gelakte paneeldeur met tweeruits deurlicht en een bovenlicht, beide met gekleurd glas-in-lood, onder een rollaag , en een gemetselde stoep (drie treden); twee staande vensters met horizontale roeden; openslaande terrasdeuren met zijlichten onder bovenlichten met gekleurd glas-in-lood, met ervoor een ommuurd terras met granito vloer,gemetselde stoep (drie treden) tussen gemetselde zijmuurtjes. Boven het terras een balkon met gemetselde borstwering steunend op twee gemetselde pijlers, bereikbaar via openslaande balkondeuren met bovenlichten van gekleurd glas-in-lood. In het dakvlak van de achtergevel een houten dakkapel met een dubbel venster met roedenverdeling onder een lessenaarsdakje. Aan de achtergevel een aangebouwde BERGING onder een aangekapt schilddak met goot op klossen en gedekt met een zwart geglazuurde tuile du Nord. In de oostgevel twee liggende schuurvensters en een w.c. venster, alle met horizontale roeden en rollaag; een paneeldeur met deurlicht met horizontale roeden en bewerkt glas, onder een rollaag, en een (vernieuwde) gemetselde stoep. In de achtergevel (noord) een dubbele houten garagedeur (niet origineel). De westgevel in blind.

In het INTERIEUR zijn onder meer van belang: in het voorportaal de natuurstenen vloer en lambrizering; de dubbele eikenhouten tochtdeuren met deur- en bovenlichten van gekleurd glas-in-lood met roedenverdeling. In de hal de marmeren tegelvloer in zwart-wit; de marmeren lambrizering; de marmeren schouw; de houten bordestrap met buitenleuning van decoratieve houten stijlen met handlijst en decoratieve trappalen; de houten paneeldeuren met Art-Déco decoraties en twee deurlichten in wybertvorm. In de w.c. de granito vloer; de tegellambrizering in groen en wit; de eikenhouten paneeldeuren. In de voorkamer het gestucte plafond met geometrische motieven en vier bollampjes in metalen houders; het gobelin behang; de houten lambrizering; de houten suitedeuren met Art-Déco decoraties en deurlichten in wybertvorm, met zijkasten. In de tussenkamer het stucplafond; het gobelin behang; de houten lambrizering; het houten doorgeefluik; de decoratieve suitedeuren. In de achterkamer het gobelin behang; de houten lambrizering; het decoratieve stucplafond met gebogen rand waarin vier ovale lampjes van glas en metaal; de hoekkast; de houten kast om de verwarming. In de achtergang de granito vloer; de marmeren lambrizering; de tochtdeur met deur- en bovenlicht met gekleurd glas-in-lood en roedenverdeling. In de keuken de tegellambrizering in wit met groen; de granitovloer. Op de verdieping de eikenhouten vloer; de marmeren lambrizering; de paneeldeuren met Art-Déco decoraties. In de slaapkamers stucplafonds met diverse geometrische versieringen; de marmeren dubbele wastafel op verchroomde poten; de dubbele kastdeur met deurlichten van gekleurd glas-in-lood. Op de zolder de beschoten kap en het dienstbodenkamertje met kraalschroten.

Waardering

Herenhuis met aangebouwde berging en hek van algemeen belang vanwege cultuur- en architectuurhistorische waarde

- als voorbeeld van een herenhuis met hek uit omstreeks 1924

- vanwege de verzorgde expressieve vormgeving

- vanwege het rijk gedecoreerde interieur met Art-Déco motieven

- vanwege de hoge mate van gaafheid van ex- en interieur

- vanwege de markante ligging aan de Hoofdstraat door Ter Apel, aan het Ter Apelkanaal