Woonhuis, Nijverheidskade 20, 9648 JG te Wildervank (Veendam 20) · RCE 515431

Inleiding

VILLA met HEK gebouwd in 1907 in opdracht van houthandelaar J.M. Everts. Het pand is vermoedelijk ontworpen door de architecten J. Siccama en Zn. te Wildervank. De villa, opgetrokken in een Overgangsarchitectuur, is in 1941 verbouwd door architectenbureau Van Linge en Bosma, waarbij het interieur deels is vernieuwd.

Achter in de tuin staat een garage die er in 1921 is neergezet. De garage verkeert in zeer vervallen staat en valt derhalve buiten de bescherming. Naast de villa staat een andere monumentale villa (Nijverheidskade 22) van rijksbelang, gebouwd in dezelfde tijd voor de broer van J.M. Everts. Beide broers maakten deel uit van de directie van houthandel J.M. Meihuizen en zoon, waarvan de bedrijfsgebouwen op een terrein ten zuiden van beide villa's stonden.

De villa is prominent gelegen op een diepe kavel grond aan de oostzijde van het gedeelte van het Oosterdiep dat zal worden voorgedragen als beschermd gezicht. Een sober ijzeren HEK, bestaande uit regels en korte stijlen met spiraalvormige punten en lange stijlen met decoratieve punten, scheidt de ondiepe voortuin van de weg. Het hek heeft ter hoogte van de hoofdentree een beweegbaar deel.

Omschrijving

VILLA opgetrokken in een roodbruine baksteen op een trasraam van roodbruine klinkers, afgezet met een rollaag. De gevels worden verlevendigd door gevelbanden van gele baksteen en geleed door enkele of samengestelde H-vensters met licht getoogde middendorpel en natuurstenen latei en onderdorpel. Het samengestelde dak, gedekt met een zwarte kruispan, heeft zinken pirons op de nokeinden, twee hoge gemetselde schoorstenen met zadeldakje en ontluchtingsgaten, en een goot op klossen met natuurstenen uiteinde, waaronder een fries van verticale latjes. De voorgevel (noordwest) heeft een twee bouwlagen hoog zijrisaliet onder een schilddak. Aan het risaliet een driezijdige erker met aan beide zijden een H-venster en in het midden een dubbel H-venster, alle met licht getoogde middendorpel, binnen een natuurstenen omlijsting met natuurstenen lateien en onderdorpels; in het trasraam natuurstenen hoekstukken. Boven de erker een balkon met natuurstenen pijlers en een opengewerkt ijzeren hekwerk met uilmotief; openslaande balkondeuren tussen twee smalle zijlichten, alle met bovenlicht en samengevat onder één natuurstenen latei. In het dakvlak een kleine dakkapel onder een zinken wolfdakje, houten beschot in de topgevel en een raam (oorspronkelijk met roeden). Rechts van het risaliet twee H-vensters met bovenlicht met twee verticale roeden, twee keldervensters onder een latei met segmentboog en decoratieve diefijzers. In het dakvlak een kleine dakkapel onder een zinken wolfdakje, houten beschot in de topgevel en een raam met roedenverdeling.

In de zuidwestgevel een H-venster met bovenlicht met twee verticale roeden, een vensterpartij (niet origineel, 1941), een keldervenster met strek en diefijzers, een klein keldervenster met rollaag, en een kelderdeur met deurlicht met diefijzers onder een strek, bereikbaar via een natuurstenen trapje. In het dakvlak een dakkapel met twee ramen met roedenverdeling, en een dakkapel met twee driedelige vensters (niet origineel, 1941). Midden in de zuidwestgevel een entreepartij in een uitgebouwd portaal onder een doorgetrokken geveldeel met lessenaarsdak met houten beschot, waarin drie H-vensters met blank glas-in-lood. Het uitgebouwde portaal heeft een aangekapt tentdak met leien (schubmotief) en een goot op gemetselde klossen (gele baksteen), en gevelbanden van gele baksteen. Aan de noordwestzijde, onder een aangekapte luifel, een paneeldeur met deurlichten met geslepen glas en smeedwerk met uilmotief, onder een natuurstenen latei. Voor de deur een natuurstenen stoep (vier treden) met gemetseld zijmuurtje met natuurstenen dekplaat. Aan de zuidwestzijde van het portaal een dubbel glas-in-lood venster met natuurstenen latei en onderdorpel; aan de zuidoostzijde een smal wc venster met strek.

In de noordoostgevel een blind venster met siermetselwerk in gele en roodbruine baksteen, een openslaand venster met dubbel bovenlicht en strek met natuurstenen aanzetstenen en in een geveldeel uit 1941 (oorspronkelijk een terras) een deur met bovenlicht onder een strek, en een stoep tussen twee muurtjes. In het midden van de noordoostgevel een vijfzijdige uitbouw (oorspronkelijk serre), onder een aangekapt tentdakje met leien en piron, met aan drie zijden ramen onder bovenlichten met twee verticale roeden; in het trasraam natuurstenen hoekstukken. Bovenin de gevel twee tweeruits vensters (1941).

De achtergevel is voor de bescherming van ondergeschikt belang, daar deze in 1941 opnieuw is ingedeeld.

In het INTERIEUR uit 1941 zijn onder meer van belang: in de vestibule de marmeren vloer; de Makkumer wandtegels. In de hal de houten trap met decoratieve trappaal en stijlen, en de houten lambrisering; de tochtdeur met deurlicht met roedenverdeling en gebrandschilderd ovaal, waarop afgebeeld houtzaagmolen "de Eendracht"; de marmeren tegelvloer (zwart-wit) met ster; de dubbele getoogde deuren met glas-in-lood en roedenverdeling. In de zitkamer de houten kastenwand; het balkenplafond; de deuren met glas-in-lood deurlicht en roedenverdeling. In de pantry het doorgeefluik met marmeren omlijsting en vensterbankje. In de bijkeuken de tegelvloer in geel-rood met zwarte rand.

Waardering

Villa met hek van algemeen belang vanwege cultuur- en architectuurhistorische waarde

- als voorbeeld van een villa uit 1907 in Overgangsarchitectuur

- vanwege het opvallende materiaalgebruik en de ornamentiek

- vanwege de bijzondere interieuronderdelen uit 1941

- vanwege de historische betekenis in relatie met de bloeiende houtindustrie in Wildervank en Veendam

- vanwege de prominente ligging aan het deel van het Oosterdiep dat is voorgedragen als beschermd gezicht